Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi cách doanh nghiệp tuyển dụng và đánh giá nhân sự. Những công việc mang tính lặp lại như dịch thuật đơn giản, viết nội dung cơ bản hay xử lý thông tin theo mẫu ngày càng được AI thực hiện nhanh hơn, rẻ hơn và hiệu quả hơn. Điều này khiến không ít sinh viên ngành Ngôn ngữ Anh lo ngại rằng lợi thế của mình sẽ dần mất đi khi bước vào thị trường lao động.
Tuy nhiên, điều mà nhiều người chưa nhận ra là doanh nghiệp không còn tuyển dụng dựa trên khả năng sử dụng tiếng Anh đơn thuần. Trong bối cảnh AI có thể tạo văn bản, dịch thuật và giao tiếp bằng nhiều ngôn ngữ, giá trị của người lao động nằm ở những năng lực mà công nghệ chưa thể thay thế hoàn toàn. Đối với sinh viên Ngôn ngữ Anh, ba năng lực quan trọng nhất hiện nay là giao tiếp tạo ảnh hưởng, tư duy phản biện và khả năng làm việc hiệu quả cùng AI.
Năng lực đầu tiên là giao tiếp tạo ảnh hưởng. Trước đây, việc sử dụng tiếng Anh chính xác về ngữ pháp và từ vựng đã được xem là một lợi thế lớn. Ngày nay, điều đó chỉ còn là yêu cầu tối thiểu. Doanh nghiệp cần những người có thể sử dụng ngôn ngữ để thuyết phục khách hàng, xây dựng mối quan hệ với đối tác, xử lý các tình huống liên văn hóa và truyền tải thông điệp một cách hiệu quả. AI có thể viết một email hoặc một bài quảng cáo khá trôi chảy, nhưng vẫn gặp nhiều hạn chế trong việc hiểu cảm xúc, bối cảnh văn hóa và tâm lý con người. Vì vậy, những người biết kể chuyện, biết thuyết phục và biết kết nối với người khác thông qua ngôn ngữ vẫn luôn giữ được lợi thế cạnh tranh.
Năng lực thứ hai là tư duy phản biện và giải quyết vấn đề. AI có thể cung cấp hàng trăm câu trả lời chỉ trong vài giây, nhưng AI không chịu trách nhiệm về tính đúng đắn của những câu trả lời đó. Doanh nghiệp cần những nhân sự biết đặt câu hỏi đúng, biết kiểm chứng thông tin và biết đưa ra quyết định phù hợp với từng tình huống cụ thể. Trong môi trường làm việc hiện đại, giá trị của nhân viên không nằm ở việc họ biết bao nhiêu thông tin mà nằm ở khả năng phân tích thông tin để giải quyết vấn đề. Một người có thể sử dụng tiếng Anh để tiếp cận nguồn tri thức toàn cầu nhưng đồng thời biết đánh giá, chọn lọc và vận dụng kiến thức đó sẽ có lợi thế vượt trội so với người chỉ đơn thuần sử dụng ngôn ngữ.
Năng lực thứ ba là khả năng làm việc cùng AI. Câu hỏi “liệu AI có thay thế con người hay không?” xuất hiện khá thường xuyên. Trên thực tế, AI rất khó thay thế hoàn toàn con người theo nghĩa tuyệt đối, nhưng hiển nhiên sẽ tạo nên làn sóng cắt giảm nhân sự khi hiện nay chỉ cần một vài người biết sử dụng AI lại có thể dễ dàng “gánh team” thay cho cả một đội ngũ như trước đây. Trong phần lớn lĩnh vực, doanh nghiệp không tìm kiếm những người cạnh tranh với AI mà tìm kiếm những người biết khai thác AI để nâng cao hiệu suất công việc. Một nhân sự hiện đại cần biết sử dụng các công cụ AI để nghiên cứu, viết nội dung, phân tích dữ liệu và hỗ trợ ra quyết định. Tuy nhiên, điều quan trọng không phải là sử dụng công cụ nào mà là biết cách kết hợp khả năng của AI với tư duy và kinh nghiệm của con người. Người lao động tạo ra giá trị cao nhất không phải là người làm mọi việc bằng tay, cũng không phải là người phụ thuộc hoàn toàn vào AI, mà là người biết sử dụng AI như một trợ lý để đạt kết quả tốt hơn.
Điểm chung của ba năng lực này là chúng đều xoay quanh yếu tố con người. Doanh nghiệp ngày càng nhận ra rằng công nghệ có thể xử lý thông tin, nhưng con người mới là người tạo ra ý nghĩa, xây dựng niềm tin và đưa ra những quyết định mang tính chiến lược. Vì vậy, sinh viên Ngôn ngữ Anh không nên chỉ tập trung vào việc nâng cao trình độ ngôn ngữ mà cần phát triển khả năng giao tiếp, tư duy và thích ứng với công nghệ. Trong tương lai, tiếng Anh vẫn sẽ là một lợi thế quan trọng, nhưng nó không còn là yếu tố đủ để tạo nên sự khác biệt. Điều tạo nên giá trị của một ứng viên nằm ở khả năng sử dụng tiếng Anh để kết nối con người, giải quyết vấn đề và khai thác sức mạnh của AI. Những sinh viên làm được điều đó sẽ không chỉ thích nghi với sự thay đổi của thị trường lao động mà còn có khả năng dẫn đầu trong thời đại mới.
GV TBM BPD
